Anasayfa
Anasayfa2021-03-27T06:34:28+00:00


Notlar

1511, 2020

Hem bir alaylı hem de "affedersin" bir kadın olarak akademisyenlerimize naçizane bir önerim var: Hegel'in felsefesine "diyalektik", yöntemine de "kurgusal" dediğiniz yayın ve videoları gözden geçirin. Bu yüzyılda, Hegel'in, giderek daha sağlam kavranıldığına tanıklık edeceğiz gibi görünüyor. Diyalektik felsefeyi taçlandıran Kant'tır. Hegel, onu nasıl eleştirdi ve aştı? Bu neden önemsenmiyor? Hegel'in felsefesi, diyalektiğin aşılmasının müthiş serüvenidir; nasıl olacak bu iş? İleride, kurgusal olanın, kurgulda sadece ve hem de ilk kıpılarından [...]

1206, 2020

Yakın ilişkilerde kabalık, kişinin yüzleştiği kendiyle memnuniyetsizliğini de barındırır. Öylesine bir “uca savrulmuşlukta” kendiyle birlikte olmayı sürdüren (arkadaş, eş, akraba) değer yitimine uğrar; çünkü özsaygı eksikliği, kendine değer vereni de değersizleştirir. Köle-efendi diyalektiğinde kazançlı çıkan tarafın, kaybedenden bağımsızlaşabildiği önemli bir noktadır bu. Efendi, özsaygı yitimi yaşadığı için kapana kısılır. Kendine saygı gösteren alt tarafı köledir! Bir türlü, onaylanmışlık duygusu yaşayamaz. Tabii, köle de bu ince ayrıntıyla, ancak özgür yaşama geçtikten [...]

Yazılar

“Mother”, Twitter ve Ben

Bugün izlediğim filmden aldığım ders kalıcı ise, ekranla ve Twitter ile ilişkim ebediyen değişti demektir. Aklını sevdiğim bir arkadaşımın yorumlayacağı bir filmi izlemeye karar verdim. Film, eskiden, yaptığım hemen hemen her hatada kendimle hesaplaşma biçimimin bir kısa özeti gibi. Önüne geçilemeyen bir sele, girdaba yakalanmış o eski hâlimin ekrana yansıması. Film, Darren Aronofsky’nin Mother (2017) adlı filmi; izleyenlerin okumaya devam etmesini, izlemeyenlerinse önce, izlemesini öneririm. Hem kadın ve erkek hem [...]

Temmuz 3rd, 2021|Kategori: Yaşam, Yazılar|Etiketler: , , , , , |0 Yorumlar

Katman Kabuklu, Çetin Ceviz

Bir dereceye kadar haklı olarak, duyusal algımıza çarpanlar hakkında fikir bildirmekte beis görmüyoruz. Özellikle, sanat, felsefe ve din, kavramsal düzeyde bilgimiz olmasa da kolaylıkla fikir bildirdiğimiz alanlardan. Bu alanlarda kullanılan dil, günlük dille anlaşılabileceği kanısı oluşturuyor. "İnsan anatomisi", "cebir", "protein sentezi" denildiğindeyse bir fikir bildiremiyoruz (şimdilik) çünkü günlük dille kavrayamıyoruz. Kavramak, bir alanın, o alana özgü tanımları olan terimlerin içinin doluluğunu gerektirir. Bunları bilirsek, o alanda konuşabiliriz. Eğer bir "alan"a [...]

Haziran 2nd, 2021|Kategori: Sanat, Yazılar|Etiketler: , , |0 Yorumlar

Bir Saray İnşa Etmek

  Okuyanlar bilir, "Yokluğun Terbiye Ettikleri" adlı yazımda, nitelikli bir ilişki için kendimizi kontrol etmenin yetmediğini, karşımızdakini de kışkırtmamamız gerektiğini yazmış ve bunu nefs köpeğimi bağlamak, karşımdakinin de köpeğini havlatmamak olarak adlandırmıştım. Bugün orada sergilediğim "şimdi ve burada" anlayışını aşan bir düşünme biçimine geçtiğimi, ilişkilerde çözümü daha da derinlerde aradığımı anlatmak istiyorum size. Bunlar benim şahsi çıkarımlarım elbette. İlişkilerimde, her türlü sürtüşmede, kendimin nerede hata yaptığını araştırırım. Eyleme çıkmamış bir [...]

Şubat 24th, 2021|Kategori: Yaşam, Yazılar|Etiketler: , , , , , |0 Yorumlar

Tate Exchange: Sanat nedir? Sanatçı kimdir?

  “Sanat güzelliği, tinden doğmuş ve yeniden doğmuş güzelliktir.” Bu cümleyi ilk okuduğumda, çeviri hatası olduğunu düşünmüş, orijinaline bakma gereksinimi duymuştum. Çeviri hatası yoktu. Anlayışım yetersizdi. Ne demek istiyordu bu cümle? Sanat, din, felsefe, şu Tin olmadan olanaklı olmuyordu! Neydi bu Tin? Tinin ne olduğu ile ilgili kavrayışımda bir sorun vardı. Geist, Psükhe/Pneuma kavram çalışmalarımı derinleştirdikçe, gelişigüzel çevirilerde, Tin’in, ruh olarak karşılanarak, anlamının büyük ölçüde indirgendiğini gördüm. En yakın örtüşme [...]

Nisan 29th, 2020|Kategori: Sanat, Yazılar|Etiketler: , , , , , , |0 Yorumlar

YÖK Başkanı’na müzik dersi

Tevâtürden edindiğim bilgiye göre, bundan bir süre önce, ülkemize gelen bir Alman mimar, Mimar Sinan’ın yapıtlarını inceledikten sonra, “Mimarinin şâhikasına imza atan bu sanatçının, içinde yetiştiği kültürün müziğini dinlemek istiyorum” deyince, kendine halk müziğimiz, sanat müziğimiz, popüler şarkılarımız dinletilir. Gelgelelim, Alman mimar bir türlü ikna olmaz ve “bu değil, bu da olamaz” diye tutturur. En sonunda, Dede Efendi ve Itrî dinletildiğinde mutmain olur ve “işte bu!” der. Tinselliğin, mimaride ulaştığı [...]

Nisan 29th, 2020|Kategori: Sanat, Yazılar|Etiketler: , , , , , , |0 Yorumlar

Bu filmi izlemeden “yoldayım” dememeli: Whiplash

Anrew’nun bir ideali vardır; gelmiş-geçmiş en iyi bateristlerden olmak. Her ideal gibi, onunki de ulaşılması zor bir idealdir. Bunu gerçekleştirebilmek için yaşadığı ülkenin en seçkin müzik okulunda eğitimine başlar. Bir gün, ders sırasında değil ama kendince pratik yaparken (nafile ibadet) okulun en iyisi olduğu kadar, kendinden en çok ürkülen hocası, bateri çaldığı odaya gelir. Talebine icâbet edilmiştir. Ancak, Andrew yolu onunla yürüyebilecek midir? İşte, kendinin belirlediği bu talep çerçevesinde gelişen [...]

Nisan 29th, 2020|Kategori: Sanat, Yazılar|Etiketler: , , , , |0 Yorumlar

Balzac’ın Hırçın Güzeli

Fransız yazar Honoré de Balzac’ın Bilinmeyen Başyapıt isimli eseri sanatı kavramsal düzeyde ele alan ve kapsamlı düşünme olanağı sunan bir kısa öyküdür. On dokuzuncu yüzyılda yazılmış olmasına karşın zamanına aşkın tinselliği okuyucuyu sarsıcı niteliktedir. Bugüne dek Cezanne, Matisse, Picasso gibi birçok ünlü sanatçının; Karl Marks’ın, sanat kuramcılarının ilgisini çeken bir başucu yapıtı olmuştur. Balzac’ın ve öykünün tinselliğinden derinden etkilenen Picasso’nun 1937 yılında olayın geçtiği adres olan Grands Augustins sokağında konumlandırılan [...]

Nisan 28th, 2020|Kategori: Sanat, Yazılar|Etiketler: , , , , , , , , |0 Yorumlar

Türkiye’de, köşe yazarlığı sorunu

Kulağına kar suyu kaçmış bir köşe yazarı olarak yazıyorum bu satırları. On yıl kadar önce, “köşe yazarlarının bilinci, ortaokul seviyesinde olan ülkemizde…” diye bir cümle işitmiş, bu konuda düşünmeye başlamıştım. Bir ay kadar önce de Baykuş dergisinin Hegel sayısına, “Felsefe, akademik bir boncuk oyunu değildir!” başlıklı bir yazı ile katkı vermiş olan, Doğan Göçmen’in satırlarında benzer bir göndermeye denk geldim. Doğan Göçmen: “Felsefe, bu kadar basit bir biçimde hazırlanıp hazmedilecek [...]

Nisan 28th, 2020|Kategori: Yaşam, Yazılar|0 Yorumlar

Avrupa’dan gelen Müslümanlık

Perspektifin tarihini inceleyenler bilirler; çağımızda, ortaokul öğrencisinden uygulaması beklenilen perspektif bilgisi, örneğin; Helenistik dönemde, sanatçılar tarafından bile bilinmeyen bir şeydi. Basit bir şeyden söz ediyorum: Yanlarında, sokak lambalarının düzenli olarak dizildiği bir sokağı resmedeceksek, sokağın bize yakın tarafındaki direklerin boyuyla, uzakta kalanların boyunun aynı olmayacağını biliriz. Resme, bir derinlik duygusu veririz bu bilgiyle. Klasik dönem sanatçısının, bunu, çalışmasına aktarabilmesi olanaklı değildi. Gombrich’in “Sanatın Öyküsü” isimli kitabını henüz okumadıysanız mutlaka okuyun. [...]

Nisan 28th, 2020|Kategori: Sanat, Yazılar|Etiketler: , , , , , , , , |0 Yorumlar

TBMM Başkanı’na açık mektup

Sayın Kahraman, Sizi tebrik ederek satırlarıma başlayayım. Zekisiniz, şaşırtmayan bir hesapçılıkla, bir taşla iki kuş vurdunuz. Bravo doğrusu! Hem kadın, hem sanat, nasibini aldı kısıtlamanızdan. Haklısınız ikisi de tehlikeli. Sınırlanamayacak yegâne gücün, kusursuz özgürlüğün yani sanatın bağrında, kadın bedeni, nasıl da tehlikeli! Yazık! Oysa, ferdî hikmetin ta kendi! Bireysel özgürlüğün nefes aldığı cennet bahçesi. Siz, hiç, bir sanatçıyı eserini yaratırken izleme fırsatı buldunuz mu Sayın Kahraman? Hani, o özgürlüğün doruğunda, [...]

Nisan 28th, 2020|Kategori: Sanat, Yazılar|Etiketler: , , , , , , |0 Yorumlar